{"id":4236,"date":"2024-04-12T23:23:51","date_gmt":"2024-04-12T23:23:51","guid":{"rendered":"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/tl\/?p=4236"},"modified":"2024-05-07T23:32:15","modified_gmt":"2024-05-07T23:32:15","slug":"%f0%9d%90%95%f0%9d%90%a2%f0%9d%90%ac%f0%9d%90%9e-%f0%9d%90%8f%f0%9d%90%ab%f0%9d%90%a2%f0%9d%90%a6%f0%9d%90%9e%f0%9d%90%a2%f0%9d%90%ab%f0%9d%90%ae-%f0%9d%90%8c%f0%9d%90%a2%f0%9d%90%a7%f0%9d%90%a2-51","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/en\/2024\/04\/12\/%f0%9d%90%95%f0%9d%90%a2%f0%9d%90%ac%f0%9d%90%9e-%f0%9d%90%8f%f0%9d%90%ab%f0%9d%90%a2%f0%9d%90%a6%f0%9d%90%9e%f0%9d%90%a2%f0%9d%90%ab%f0%9d%90%ae-%f0%9d%90%8c%f0%9d%90%a2%f0%9d%90%a7%f0%9d%90%a2-51\/","title":{"rendered":"\ud835\udc15\ud835\udc22\ud835\udc2c\ud835\udc1e-\ud835\udc0f\ud835\udc2b\ud835\udc22\ud835\udc26\ud835\udc1e\ud835\udc22\ud835\udc2b\ud835\udc2e \ud835\udc0c\ud835\udc22\ud835\udc27\ud835\udc22\ud835\udc2c\ud835\udc2d\ud835\udc2b\ud835\udc2e \ud835\udc0b\ud835\udc1a\ud835\udc27\ud835\udc2c\ud835\udc1a \ud835\udc11\ud835\udc1e\ud835\udc25\ud835\udc1a\ud835\udc2d\ud835\udc28\ud835\udc2b\ud835\udc22\ud835\udc2e \ud835\udc08\ud835\udc0f\ud835\udc02"},"content":{"rendered":"<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">\ud835\udc03\ud835\udc22\ud835\udc25\ud835\udc22,\ud835\udfcf\ud835\udfd0\/\ud835\udfce\ud835\udfd2\/\ud835\udfd0\ud835\udfce\ud835\udfd0\ud835\udfd2: Vice-Primeiro Ministro, Ministro Cordenador dos Assuntos Sociais, Ministro do Desenvolvimento Rural e Habita\u00e7\u00e3o Comunit\u00e1ria Eng. Mariano ASSANAMI Sabino. Nudar m\u00f3s Prezidente Konsellu Nasional Seguransa Alimentar no Nutrisional Timor-Leste (KONSANTL), lansa relatoriu Analize kona-ba Inseguransa Ai-han Agudu (IPC), iha Auditoriu Xanana Gusm\u00e3o, Ministeriu Finansas, Ai-tarak laran.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">Saida mak IPC no Inseguransa Ai-han Agudu IPC? IPC ne\u2019e konjuntu ida husi ferramentus no prosedimentus atu klasifika gravidade no karakteristika husi krize nutrisaun no ai-han agudu nomos inseguransa ai-han kr\u00f3niku bazeia-ba padraun internasion\u00e1l sira.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">IPC konsiste husi funsaun reforsa mutualmente haat, ida ho protokolu konjuntu esp\u00e9sifiku sira (ferramentus no prosedimentus). Parametru pinsip\u00e1l IPC sira inklui konstrusaun konsensu, konverj\u00e9nsia kona-ba evidensia, responsabilizasaun, transpar\u00e9nsia no komparabilidade.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\" style=\"text-align: left;\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-4238 alignleft\" src=\"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/14-300x200.jpg\" alt=\"\" width=\"475\" height=\"316\" srcset=\"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/14-300x200.jpg 300w, https:\/\/mdrhc.gov.tl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/14-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/mdrhc.gov.tl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/14-768x512.jpg 768w, https:\/\/mdrhc.gov.tl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/14-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/mdrhc.gov.tl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/14.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 475px) 100vw, 475px\" \/>Objetivu husi an\u00e1lize IPC hodi informa resposta emerj\u00e9nsia nomos programa no pol\u00edtika seguransa ai-han tempu m\u00e9diu no tempu naruk.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">Ba IPC, Inseguransa Ai-han Agudu definidu nu\u2019udar manifestasaun ruma kona-ba inseguransa ai-han hetan iha \u00e1rea espesifikadu no iha tempu espesifiku ida kona-ba gravidade ne\u2019eb\u00e9 ameasa vida ka man\u00e1n moris, ka rua ne\u2019e hotu, saida de\u2019it nia kauza, kontestu ka durasaun. Ida ne\u2019e susept\u00edvel atu muda no bele akontese no manifesta iha populasaun ho tempu badak, nu\u2019udar rezultadu husi mudansa derepente ka xoke sira ne\u2019eb\u00e9 negativamente impaktu ba determinante sira husi inseguransa ai-han.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">Dadaun ne\u2019e, Timor-Leste hasoru hela situasaun seguransa ai-han pior-liu ne\u2019eb\u00e9 demanda asaun no atensaun urjente. Iha per\u00edodu atu\u00e1l husi an\u00e1lize (Novembru 2023 \u2013 Abril 2024), korresponde hela ba \u00e9poka menus produsaun nom\u00f3s janela ho impaktu aas husi El Ni\u00f1o, 27% husi tot\u00e1l populasaun (maizumenus na\u2019in 360,000) estimadu hasoru nivel aas husi inseguransa ai-han agudu (IPC Faze 3 ka superi\u00f3r), ne\u2019eb\u00e9 inklui 1% (ema besik 19,000) mak klasifikadu iha IPC Faze 4 (Emerj\u00e9nsia), no 26% (ema besik 342,000) iha IPC Faze 3 (Krize). Presiza asaun urjente atu proteje meiu-subsist\u00e9nsia, red\u00fas lakuna konsumu ai-han nian, no minimiza estrat\u00e9jias solusaun meiusubsist\u00e9nsia no bazeia-ba ai-han ba 27% husi populasaun iha IPC Faze 3 no superi\u00f3r. Fat\u00f3r prinsip\u00e1l sira husi inseguransa ai-han agudu mak kondisaun bailoro-naruk kauza husi El Ni\u00f1o, rai-halai no inundasaun kauza husi udan-boot, no inasesibilidade ai-han aumenta pobreza no presu ai-han sa\u2019e nafatin.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">Iha intervista Vise Primeiru Ministru hatete, KONSSAN-TL ne\u2019e servisu interministerial no ohin hala\u2019o primeira reuniaun nasional no sei hala\u2019o mos reuniaun nivel munisipa atu nune\u2019e bele sinroniza, hamoniza planu sira ne\u2019eb\u00e9 la\u2019o iha kraik atu nune\u2019e bele hases an husi problema mal-nutrisaun, inseguransa ai-han no problema kiak ne\u2019eb\u00e9 ejiste.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">Iha KONSANTL iha mos ekipa taskforce ne\u2019eb\u00e9 involve husi Ajensia internasional sira atu bele koordena diak liutan hodi hases povu husi problema sira ne\u2019e.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">\u201cIta atu hases an husi problema hirak ne\u2019e mak presiza tulun inan aman sira nian halo produsaun makas atu ita bele seguru iha hahan, no oinsa garantia distribuisaun hahan atu ema hotu tenke asesu, mais diak liu Kuida saida mak ita han, no han saida mak ita kuda, ne\u2019eb\u00e9 ita hakarak han saida entaun ita tenke kuda,\u201d dehan VPM<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">Governu dadaun ne\u2019e esforsu hela oinsa garantia soberania ai-han, maske osan ne\u2019eb\u00e9 aloka seidauk naton, maib\u00e9 sei nafatin halo kooperasaun ho ajensia sira apoiu malu nune\u2019e bele hases Timor-Leste husi problema sira ne\u2019e iha faturu.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">An\u00e1lize ida-ne\u2019e hala\u2019o ona iha patros\u00edniu Minist\u00e9iru Agrikultura, Pekuaria, Peskas no Floresta (MAPPF) no Institutu Naisional Estatistika Timor-Leste (INETL). Nia benefisia husi apoiu t\u00e9kniku no fin\u00e1nsa WFP no FAO, nomos fundu konjuntu SDG. Klasifikasaun husi malnutrisaun no inseguransa ai-han uzandu protokolu IPC, ida ne\u2019eb\u00e9 dezenvolvidu no implementadu mundialmente husi Parseiru Global IPC &#8211; Asaun hasoru Hamlaha, CARE, CILSS, EC-JRC, FAO, FEWS NET, Grupu Seguransa Ai-han Global, Grupu Nutrisaun Global, IFPRI, IGAD, Oxfam, SADC, Salva Labarik.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">\ud835\udc0c\ud835\udc1e\ud835\udc1d\ud835\udc22\ud835\udc1a \ud835\udc15\ud835\udc0f\ud835\udc0c-\ud835\udc0c\ud835\udc02\ud835\udc00\ud835\udc12-\ud835\udc0c\ud835\udc03\ud835\udc11\ud835\udc07\ud835\udc02<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\ud835\udc03\ud835\udc22\ud835\udc25\ud835\udc22,\ud835\udfcf\ud835\udfd0\/\ud835\udfce\ud835\udfd2\/\ud835\udfd0\ud835\udfce\ud835\udfd0\ud835\udfd2: Vice-Primeiro Ministro, Ministro Cordenador dos Assuntos Sociais, Ministro do Desenvolvimento Rural e Habita\u00e7\u00e3o Comunit\u00e1ria Eng. Mariano ASSANAMI Sabino. Nudar m\u00f3s Prezidente Konsellu Nasional Seguransa Alimentar no Nutrisional Timor-Leste (KONSANTL), lansa relatoriu Analize kona-ba Inseguransa Ai-han Agudu (IPC), iha Auditoriu Xanana Gusm\u00e3o, Ministeriu Finansas, Ai-tarak laran. Saida mak IPC no Inseguransa Ai-han Agudu IPC? IPC [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4237,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_FSMCFIC_featured_image_caption":"","_FSMCFIC_featured_image_nocaption":"","_FSMCFIC_featured_image_hide":"","footnotes":""},"categories":[78,97],"tags":[],"class_list":["post-4236","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bs-mcas","category-bs-vpm-ii"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4236","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4236"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4236\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4243,"href":"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4236\/revisions\/4243"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4237"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4236"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4236"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mdrhc.gov.tl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4236"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}